TÜRKİYE’DE KAMU HARCAMALARI VE GÖÇ İLİŞKİSİ: GRANGER NEDENSELLİK ANALİZİ

Özet

Son yıllarda, savaşların etkisiyle göç dalgaları daha fazla meydana gelmektedir. Meydana gelen göç dalgaları en fazla ekonomi üzerine etki etmektedir.  Küreselleşmeyle birlikte boyutu ve etkisiyle her geçen gün daha fazla anlam kazanmaktadır. Bu yüzden göçün çalışma alanı genişlemiş ve önemli makroekonomik değişkenler ile ilişkilendirilmiştir. Bu makalede, göç ile kamu harcamaları arasındaki ilişki Türkiye açısından ele alınmıştır. Modelde uluslararası göç, kamu harcamaları ve ekonomik büyüme değişkenleri kullanılmıştır. Değişkenlerin tahmini için 1996-2022 dönemine ait yıllık veriler kullanılmıştır. Değişkenlerin yönü hakkında bilgi sahibi olabilmek için Granger nedensellik testine başvurulmuştur. Ancak Granger nedensellik testinden önce durağanlıklarının incelenmesi gerekmektedir. Değişkenlerde birim kök olup olmadığını test etmek için ADF testi tercih edilmiştir. ADF test sonuçlarına göre değişkenlerin birinci farkında durağan olduğu tespit edilmiştir. Granger nedensellik testi sonucuna göre ise göçten kamu harcamalarına doğru ve ekonomik büyümeden kamu harcamalarına doğru tek yönlü nedenselliğin varlığına rastlanılmıştır. Son bulguya göre ekonomik büyümeden göç değişkenine doğru tek taraflı nedensellik tespit edilmiştir.